van Cessna
tot Piper
Cessnavlieger Benno Brokkels krijgt een check-out voor het vliegen op een Piper.
"Vijftig minuten en één landing," riep de instructeur als een ober tegen de balie. Achter hem aan sjokte de pianist het vliegschooltje binnen, uitgeput van zijn tweede les. "Wat is nou de overeenkomst met een concertvleugel?" grapte Benno Brokkels, die klaarzat voor een check-out op een Piper Aircraft. "Bij fortissimo rechts voeten geven," bracht de musicus uit. "Ja de menselijke hersenen kunnen orgel- en gaspedaal," haakte Benno in, "pedaalemmer en de stuurpedalen moeiteloos onderscheiden."
De instructeur keek op zijn horloge. "We gaan nu even kijken wat jóuw hersenen kunnen onderscheiden Brokkels. Doe maar vast de platformcontrole."
Benno
Brokkels begaf zich onder wilde wolken en langs uitbundig groen gras met het
officiële boek van de Piper Archer geopend bij blz. 4-3 naar de PH-MIT. Er
stond: Masterswitch OFF. Vervolgens moest je stall en navigatielichten checken.
De lichten deden het al vast niet. Nu ging hij op zijn knieën voor de vleugel
zitten, legde een zakdoek over de voorrand en zoog uit alle macht aan de
overtrekdetector. "Man wat zijn dat nou voor overgehaalde Cessna-fratsen?!"
De instructeur kwam narrig aanstappen. "Hier gaat dat elektrisch. Zie je
geen verschil?"
"Zeker zeker," hakkelde Brokkels, "de hele achtervleugel is hier het hoogteroer, het statische drukkanaal en de pitotbuis zitten samen, de mainstrut heeft schokbrekers in plaats van bladveren zoals Cessna's, als je aan de prop hangt kan de neuspoot niet verder ingedrukt..."
De instructeur stond intussen gebogen over de vleugel visueel naar de benzine te loeren, mompelend: "En dit hier kan bij een laagdekker zonder ladder." "...de staart is een meter korter dan bij de Cessna 172..." ging Brokkels voort.
In de cockpit zocht hij naar de centrale schakelaar voor nav/com terwijl de instructeur alle avionics één voor één op OFF aan het zetten was. "Mengghh... rijk. Kraan hhmm vol..." gromde de leerling.
"Waarom zit jij die checklist zo binnensmonds te mompelen?!" klonk het scherp.
"Omdat dat stoer staat en volleerd!" verklaarde Brokkels. Hij haalde de hoofdschakelaar over. "Kijk de benzinemeters wijzen ook maar wat aan!" riep hij. "Want als de tanks communicerende vaten zijn zouden ze allebei hetzelfde moeten aanwijzen. Dus zijn ze stuk!" De instructeur keek vies. "Hou op met dat Cessna-gezwam. De Piper is gezegend met gescheiden tanks." "Oh, eh, als we alleen gingen tanken was MaMaMia genoeg hè, van mengsel, master en magneten." "Mag Pappa niet meedoen?" fronste de instructeur wijzend op de primerpomp. "Ja maar wat ik als Cessnavlieger nog flink ga vergeten," verklaarde Benno, "dat is de fuelpomp." Hij schakelde deze aan en toen er brandstofdruk was liet hij de propeller rondspringen. Ondertussen haalde de instructeur snel de gashendel heen en weer. "Wat doe je nou?" schreeuwde Brokkels boven de startende motor uit. "Pumping of the throttle during starting should be avoided! It can lead to an engine fire on start!" "Ken je het Cessnaboek uit je hoofd?" "Nee dit komt uit de Piper Warrior Pilots Guide te koop voor f.32,50 bij de Pilot's Shop.
Benno zette conform de checklist de brandstofpomp uit. Onderwijl blikte hij bevreemd naar de ampèremeter. "Moet je dat nou zien," wees hij, "ze hebben hier geen aanwijzing onder nul. Dus als de alternator sneuvelt kan je niet eens de stroom uit de accu zien."
"Blijf je hier tot sunset staan theoretiseren jongen?"
"Tjonge wat stuurt dat zwaar!" riep de leerling een taxibaan opdraaiend. "Die ellende krijg je nou van Cessna's," zuchtte de instructor. "Want daar moet je aan één kant bijremmen met gas erop als je wil draaien hè? Zo verslappen je spieren." "Ja dat is net als leren spelen op een elektronisch orgel en dan uitgecheckt worden op een trapharmonium," gaf Brokkels toe.
Ze
stopten voor de drempel van baan 05. Er landden een Cessna 150, een Cessna
Citation en een Dakota. Brokkels zette zijn zonnebril op en keek goed of er nog
iets aankwam. "Ik zie helemaal niks meer," verklaarde hij. "Dan
gaan we terug. Want we vliegen VFR. Bovendien ga ik zo niet met je weg."
Toen Benno eindelijk doorhad dat de fuelpomp niet aan stond was de
wake-turbulence van de grote kisten mooi verwaaid.
Het was woest helder weer. Brokkels poogde de deinende Piper op 2000 voet te houden. "Zo maak maar eens een normale ouwemannenbocht Benno." "Hoezo dat nou?!" viel de leerling uit, driftig rolroeruitslag selecterend. "Nadat ik in Cessna's een talloze schare passagiers heb gedragen over landen en zeeën... Als een verloskundige hun het leven na de landing herschonk! Moet ik nu een ouwewijvebocht gaan oefenen?! Hee waarom gaat-ie zo schuin?" "Ja dat doe ìk niet! Dat doe jíj! Okee testpiloot eerst constateren, dan corrigeren." Benno levelde het vliegtuigje af en trok het uit een duik.
"Voelt het nog onwennig Brokkels?" "Het voelt als kolkende branding." "Goed ik neem even over. Het bloed loopt uit je hoofd. Je balkt wartaal. En Mandela wil dat je om de volgorde denkt hè. ANC: Aviation, Navigation en dan pas Conversation. Demonstreer nu even een vrille. Zonder kleppen is dat toch toegestaan bij een Cessna??" "Intentional spins are prohibited," citeerde Brokkels het Piperboek. "Okee je bent wakker."
Plots maakte zich honderd voet hoger uit het zonlicht een gemotoriseerde zeilvlieger los met geelzwarte linnen vleugelpanelen. In een simpele spijlenconstructie draaide een duwschroef en bevond zich een lichte klapstoel waarop een heer de besturing waarnam. "Vliegtoestel op 11 uur!" schreeuwde Brokkels en duwde het stuur van zich af. Het gevaarte schoot naderbij van schuin links en bewoog zich naar rechts over de Piper heen. Brokkels zag daarbij dat de bestuurder een grijzaard was in laat middeleeuwse kledij, die onverstoorbaar voor zich uit staarde zonder notitie te nemen van de PH-MIT. "Wat ben je in hemels naam aan het uitspoken man?" riep de instructeur. "Ik wijk uit voor Leonardo Da Vinci," hakkelde Brokkels en draaide een bocht om hem te zien. De Noordoostpolder strekte zich uit als een goddelijke kijkdoos met bollenvelden, bossen en molens, te veel om op te noemen. Haarscherpe watervegen op het Ketelmeer blonken dof in de richting van de wind. "Ga maar terug naar het veld en doe een flapless full-stop landing, dan maken we het volgende keer wel af."
Brokkels was blij dat de kleppen van dit vliegtuig in drie vaste standen geselecteerd werden met een kloeke hendel en niet met een elektrisch schakelaartje. Op de ene Cessna moest je dat omhoog blijven houden tot de gewenste klepuitslag was bereikt maar op de volgende bleef het zelf omhoog staan waardoor je ongewild full flaps kon krijgen. "Op de Cessna trok mijn instructeur voor flapless landingen stiekem de zekering van de kleppenmotor eruit," zei Benno. "O ja vergat je anders dat het een flapless landing moest worden?"
Na de touch-down deed Brokkels meteen de flaphendel terug. "Waar is dàt goed voor?" riep de instructeur. "Zonder flaps hebben de wielen meer grip." "Zoïets is alleen zinvol bij een short field landing!" "Ja maar met dat grondeffect van zo'n laagdekker zweef je zo lang uit." "Onzin de baan is lang zat en zolang je er op staat ben je met de landing bezig en ik wil dat je je aandacht daar volledig bij bepaalt. Waarom ging je eigenlijk zo laag over die naderingsverlichting heen?"
"Omdat dat stoer staat en volleerd."
"Volleerd? Terwijl het een baan is van 1250 meter? Volgende week praten wij over vliegerschap. Ben jij nou helemaal van de pot gerukt?"
"Ja inderdaad," meende Brokkels, "daar heb ik nou behoefte aan. Lekker autoritair."
WIM HEINS